Go back

Meijers visie

“De maatschappelijke uitdagingen waar we voor staan, vragen om een coherente visie van de overheid: waar moeten we ons in Nederland op richten en hoe kunnen we ons onderscheiden van andere landen. De overheid kan dat niet aan de markt overlaten. De vraagstukken zijn zo omvangrijk en urgent, dat de overheid actief betrokken dient te zijn bij het formuleren van een gericht wetenschaps- en innovatiebeleid.”

Dat stelde Emmo Meijer, R&D-directeur van FrieslandCampina afgelopen vrijdag op het innovatie- en technologiecongres van de drie technische universiteiten in Eindhoven. Meijer sprak hier op persoonlijke titel en vanuit zijn achtergrond als lid van de Adviesraad voor Wetenschap- en Technologie (AWT). Innovaties komen volgens hem niet alleen tot stand op basis van nieuwe wetenschappelijke kennis, maar vooral op basis van bestaande kennis. Sociale innovaties spelen een steeds grotere rol. R&D-uitgaven zeggen daarom niet alles over de innovatie output. Op het ogenblik maken de totale R&D-uitgaven in Nederland minder dan 2 procent van het BNP uit, terwijl de EU-ambitie 3 procent is. Veel mensen maken zich daar zorgen over. De regering streeft naar een percentage van 2,5 procent in 2020. Meijer: “Alles wijst erop dat we dit percentage niet gaan halen. Neem bijvoorbeeld de bezuiniging, van 20 procent, in de komende jaren op de instituten die toegepast onderzoek doen. Ook gaan de grote internationale bedrijven niet meer uitgeven aan onderzoek en ontwikkeling omwille van het topsectorenbeleid. Ze investeren conform de benchmarks in hun branche. De innovatieve voorhoede van MKB-bedrijven steekt misschien meer geld in R&D, maar dit is onvoldoende om het nationaal percentage op 2,5 te brengen.”

Volgens Meijer hoeft dit ook geen bezwaar te zijn, mits Nederland de publiek-private samenwerking slim weet te organiseren. De technologische topinstituten hebben inmiddels bewezen dat dit kan. Ook de OESO wijst er in haar rapporten op dat Nederland voordeel heeft van zijn cultuur van samenwerken met weinig hiërarchie en goed functionerende netwerken. Daarom is er alle reden om met de publiek-private samenwerking binnen het topsectorenbeleid door te gaan. Na alle inspanningen van de afgelopen jaren zit niemand op een grote aanpassing te wachten. Wel kan het topsectorenbeleid verder verbeterd worden. “De overheid heeft te weinig gedaan om de overgang naar het topsectorenbeleid te begeleiden en de regie te snel losgelaten. Symbolisch is dat de TO2- en NWO-spelregels pas halverwege dit jaar afkwamen. Ook zijn er te veel topconsortia voor kennis en innovatie met verschillende manieren van werken. Daar hebben de topsectoren ook schuld aan. Ze hadden veel sneller tot harmonisatie moeten komen. Gevolg is onder andere dat het vooral voor een MKB-bedrijf moeilijk is het juiste loket te vinden. Zijzelf kunnen momenteel op meer steun van de regionale overheden rekenen. Greenport Venlo heeft bijvoorbeeld in anderhalf jaar tijd voor 20 miljoen euro aan innovatieprojecten op stapel gezet. Hierbij steekt de drie miljoen euro, die per topsector specifiek beschikbaar is voor het MKB, schril af.”

This article on Research Professional News is only available to Research Professional or Pivot-RP users.

Research Professional users can log in and view the article via this link

Pivot-RP users can log in and view the article via this link.